Rode tomaten kent iedereen, maar een genetische mutatie kan ervoor zorgen dat een tomaten roze kleurt. Die mutatie was al in 1925 bekend, maar de oorzaak ervan niet. Wetenschappers van de Wageningen Universiteit ontdekten de boosdoener, een gen dat de aanmaak van flavonoïden blokkeert. Die stoffen hebben een gele kleur en komen voor in de schil van de tomaat. Zonder die stof kleurt de tomaat roze.

De roze tomaat is onbekend in Nederland maar erg populair in landen als China en Japan. Daar worden ze al jaren geteeld, al wisten veredelaars ook niet van de exacte genetische oorzaak. Veredelaars kunnen met de vondst beter inspelen op de behoefte van consumenten in het Verre Oosten.

De onderzoekers die de vondst deden, ontwikkelden anderhalf jaar geleden al een paarse tomaat die extra flavonoïden aanmaakt en positieve gezondheidseffecten liet zien in dierproeven.

(c) Elmer van Hest voor het ANP

De gangbare productiemethode voor griepvaccins maakt gebruik van bevruchte kippeneieren. Dat kost tijd, aldus Cox. De nieuwe productiemethode maakt gebruik van een baculovirus dat zich in insectencellen vermenigvuldigt. Die insectencellen maken vervolgens HA-eiwitten aan. Na vaccinatie activeren die eiwitten het menselijke afweersysteem tegen het griepvirus. Het baculovirus kan zich bij mensen niet vermenigvuldigen, aldus Cox.

De gangbare productie van een vaccin kost gewoonlijk drie tot zes maanden. Ook de productie van het vaccin tegen de Mexicaanse griep nam maanden in beslag. Met de nieuwe methode kan een vaccin binnen 45 dagen in commerciële volumes beschikbaar zijn, aldus de Wageningen Universiteit.

De nieuwe methode is succesvol getest op bijna 3500 proefpersonen. Het vaccin blijkt ook afweer te bieden tegen virussen die genetische veranderingen hebben ondergaan. Het nieuwe vaccin is bovendien ook geschikt voor mensen met een ei-allergie.

Cox verwacht dat de nieuwe productiemethode en het daaruit voortvloeiende vaccin begin volgend jaar officieel worden toegestaan in de Verenigde Staten. Europese goedkeuring kan nog zeker 18 maanden op zich laten wachten, omdat bij de productie ook genetische modificatie komt kijken.

De nieuwe methode zal voorlopig bestaan naast de oude productie met behulp van eieren. In de toekomst zal de oude methode wellicht verdwijnen, aldus Cox. De wetenschapster promoveert woensdag aan de Wageningen Universiteit op haar onderzoek.

(c) Elmer van Hest voor het ANP

Afrikaanse boeren zijn vaak aangewezen op grond waarin weinig stikstof zit. Stikstof is het belangrijkste voedingselement voor veel planten. Wetenschappers van de universiteit willen in acht Afrikaanse landen experimenteren met vlinderbloemige gewassen als bonen, pinda’s en soja. Die gewassen bevatten veel voedingsstoffen en zijn daarmee een goede vleesvervanger voor de lokale bevolking. De gewassen halen bovendien stikstof uit de lucht en geven dat met hulp van een bacterie in hun wortels door aan de grond.

De benodigde bacterie is echter niet overal in de bodem aanwezig. Met een door de Wageningen Universiteit ontwikkelde techniek kunnen boeren de bacterie samen met andere voedingsstoffen verspreiden. ,,De bodemvruchtbaarheid verbetert vervolgens”, zegt Ken Giller, projectleider namens de universiteit. ,,Boeren kunnen zo makkelijker mais en andere gewassen verbouwen.”

Meer dan 200.000 kleine boeren in onder meer Ghana, Mozambique, Nigeria, Rwanda en Zimbabwe hebben baat bij het vier jaar durende project. De Bill & Melinda Gates Foundation denkt dat boeren betere oogsten kunnen binnenhalen voor de eigen consumptie en verkoop op de lokale markten. Dat is volgens de stichting de krachtigste manier om honger en armoede te bestrijden.

Volgens Giller heeft de Wageningen Universiteit de miljoenensubsidie onder meer te danken aan de intensieve samenwerking met ontwikkelingslanden. ,,In sommige ontwikkelingslanden geniet de Wageningen Universiteit meer bekendheid dan in Nederland.”

(c) 2009 Elmer van Hest voor het ANP

Moeten landbouwgronden, zoals hier in Hazerswoude, plaatsmaken voor biogewassen? (Foto © Marcel Burger)

25 juni 2009 | De voedselprijzen vallen in de toekomst mogelijk tien tot dertig procent hoger uit doordat landbouwgrond gebruikt wordt voor het verbouwen van biobrandstoffen. Dat stellen onderzoekers van onder meer de Wageningen Universiteit in een rapport aan het ministerie van Volksgezondheid, Ruimtelijke Ordening en Milieu.

Als Nederland in 2020 tien procent van de brandstofvraag wil dekken met biobrandstoffen, is daarvoor tussen 600.000 en 800.000 hectare grond nodig. Dat is bijna evenveel als de totaal beschikbare akkerbouwgrond in Nederland, aldus de onderzoekers.

Op het benodigde oppervlak kan voedsel voor 2,7 tot 3,6 miljoen mensen worden verbouwd. De voedselprijzen komen onder druk te staan en zullen flink gaan fluctueren, voorspelt het rapport. De wetenschappers stellen verder dat ons land grotendeels afhankelijk zal zijn van de invoer van biomassa voor biobrandstoffen.

De bijdrage van biologische energie aan vermindering van het broeikaseffect is in de ogen van de onderzoekers gering en bovendien duur. Het verbouwen van energiegewassen leidt bovendien tot uitstoot van koolstof. Het klimaatprobleem neemt daardoor juist toe.

Voor het ontwikkelen van tweede generatie biobrandstoffen als bioethanol uit cellulose, zijn forse investeringen nodig. De techniek is nog niet uitontwikkeld, aldus het rapport.

© 2009 Elmer van Hest voor het ANP